Củ Dòm/Củ Gà Ấp
Định danh khoa học duy nhất: Stephania dielsiana Y.C. Wu
Theo các tài liệu thực vật học chính thống như Từ điển cây thuốc Việt Nam (TS. Võ Văn Chi) và hệ thống phân loại của Viện Dược liệu, loài cây có đặc điểm cành hoa đỏ, cánh tràng hoa đỏ và nhựa củ màu đỏ được định danh khoa học là Stephania dielsiana Y.C. Wu.
Tùy vào vùng miền và đặc điểm quan sát, người dân đã đặt cho loài này những cái tên khác nhau:
Hình thái củ (hình gà ấp, có nhựa đỏ, mầm từ củ có màu tím)
Hình thái hoa
CÔNG DỤNG CỦA CỦ DÒM (Stephania dielsiana Y.C. Wu)
Củ dòm được mệnh danh là “vị thuốc quý của núi rừng” với những công dụng vượt trội về xương khớp và giảm đau. Khác với các loại bình vôi thông thường thiên về gây ngủ, củ dòm có những công dụng chuyên biệt sau:
1. “Khắc tinh” của bệnh xương khớp và phong thấp
Đây là công dụng nổi bật nhất làm nên tên tuổi của củ dòm. Trong củ chứa hoạt chất Tetrandrine có tác dụng kháng viêm mạnh:
- Trị đau nhức xương khớp: Giúp giảm nhanh các triệu chứng đau mỏi vai gáy, tê bì chân tay do thoái hóa hoặc thoát vị.
- Chữa phong thấp: Đặc trị các chứng khớp sưng nóng, đỏ đau, đặc biệt hiệu quả trong những ngày thời tiết thay đổi.
- Gout (Thống phong): Hỗ trợ giảm sưng tấy và đào thải độc tố ở các khớp ngón chân, ngón tay.
2. Giảm đau và điều trị các bệnh về dạ dày
Củ dòm có tính hàn, vị đắng, đi vào kinh tỳ và vị:
- Trị viêm loét dạ dày: Giúp giảm các cơn đau co thắt dạ dày, hành tá tràng.
- Kháng khuẩn đường ruột: Hỗ trợ điều trị kiết lỵ, viêm nhiễm đường tiêu hóa và giảm chướng bụng, đầy hơi.
3. An thần và ổn định hệ thần kinh
Dù mạnh về xương khớp nhưng củ dòm vẫn giữ được đặc tính quý giá của chi Stephania:
- Chữa mất ngủ: Giúp người bệnh dễ vào giấc, ngủ sâu hơn mà không bị mệt mỏi khi thức dậy.
- Giảm lo âu: Hỗ trợ điều trị suy nhược thần kinh, giúp ổn định tâm lý và hạ huyết áp ở người cao tuổi.
4. Thanh nhiệt, giải độc và tiêu thũng
- Trị phù thũng: Giúp lợi tiểu, giảm tích nước ở chân tay hoặc bụng.
- Mụn nhọt, lở loét: Dùng ngoài da (giã nát đắp) hoặc uống trong để tiêu viêm, giải độc máu, trị các vết thương sưng tấy.
Cách sử dụng phổ biến:
- Sắc uống: Dùng 6 gam củ khô mỗi ngày. Lưu ý sắc chậm với lửa nhỏ để dược chất tiết ra hết.
- Ngâm rượu: Đây là cách phổ biến nhất để trị xương khớp. Củ dòm thái lát, phơi khô ngâm rượu 40 độ sau khoảng 3-6 tháng là dùng được (mỗi ngày uống 1 ly nhỏ trước khi ngủ).
- Dùng ngoài: Giã củ tươi để đắp trực tiếp vào các khớp bị sưng hoặc vết thương kín bị bầm tím.
Lưu ý quan trọng: Vì củ dòm có dược tính rất mạnh, không được tự ý tăng liều lượng quá mức vì có thể gây say hoặc hạ huyết áp đột ngột.
Phụ nữ có thai và người đang bị tiêu chảy do hàn không nên dùng.
LIÊN HỆ
Hợp tác xã Dược liệu Vân Đài
📍 Địa chỉ: Thôn Vân Đài, xã Chí Hoà, huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình
📞 Điện thoại: 0983 926 497
📲 Tư vấn Zalo 24/7: 0983 926 497
- Cơ sở 1: Thôn Vân Đài, xã Hồng Minh, Hưng Yên;
- Cơ sở 2: xóm Tam Văn, xã Văn Miếu, Phú Thọ;
- Cơ sở 3: Khu Phú Cường, xã Minh Hoà, Phú Thọ.
Reviews
There are no reviews yet.