KỸ THUẬT TRỒNG CÂY HƯƠNG NHU
Cây hương nhu tên khoa học Ocimum tenuiflorum (đồng nghĩa Ocimum sanctum) thuộc họ hoa Môi (Lamiaceae). Có 2 loại là hương nhu trắng và hương nhu tía, cả 2 loại đều dùng để chữa bệnh nhưng hương nhu tía tốt hơn. Trong đó, hương nhu tía, hay còn có tên é tía, é rừng, é đỏ,
- Cây hương nhu cao từ 80 đến 1,5 mét, thân màu đỏ tía, có lông, lá thuôn dài. Đặc biệt cây hương nhu có mùi rất thơm đặc trưng.
- Cây hương nhu trắng có tên khoa học là Ocimum gratissimum Linn, thuộc chi Húng quế, là cây có nguồn gốc tự nhiên ở các vùng châu Phi, Madagascar, nam Á, và vùng nam Mỹ.
Đất trồng cây dược liệu hương nhu
- Cây hương nhu rất dễ sống, không kén chọn đất, có thể phát triển tốt trên hầu như tất cả các nền đất và vùng miền. Để đảm bảo thành phần tốt nhất nên làm đất tơi xốp, trộn với phân bò, phân gà hoai mục với rơm rạ xử lý vi sinh. Các loại bã mùn hữu cơ vỏ trấu, xơ dừa, than bùn, mùn hữu cơ đều rất tốt cho cây phát triển. Với những đất bị chua phèn hoặc có nghi ngờ nấm bệnh thì có thể bón thêm vôi rồi phơi ải trước khi trồng khoảng 2 tuần để xử lý đất hết các mầm bệnh có trong đất.
- Cây hương nhu có thể phát triển rất tốt trên nền đất có ít dinh dưỡng và ít cần chăm sóc nên đây có thể là cây trồng tốt cho các vùng đất đã bị bạc màu. Hương nhu sống tốt trong những vùng đất khắc nghiệt nên có thể dùng nó để tạo sinh khối cho các vùng trồng rừng mới.
Kỹ thuật trồng cây hương nhu
- Cây hương nhu rất dễ sống và tự rụng hạt nảy mầm lên cây con. Có nhiều cách để nhân giống cây hương nhu, trong đó 2 cách đơn giản nhất là gieo hạt và giâm cành. Thời điểm trồng thích hợp nhất đối với cây hương nhu vào mùa Xuân.
- Nếu muốn giâm cành thì chọn thời điểm mùa Xuân khi tiết trời mát mẻ, ẩm ướt và cường độ ánh sáng không quá mạnh. Chọn cành có chiều dài khoảng 30cm sau đó nhúng vào dung dịch kích ra rễ và ngâm trong 5 phút sau đó cắm cành xuống đất ngập khoảng 2 phần. Sau khi trồng xong cần tưới nước đủ ẩm, nếu cần thận có thể che phủ một lớp rơm mỏng lên trên. Lưu ý nên trồng cây hương nhu lúc trời khô ráo và chọn buổi chiều để trồng để cây đỡ bị chột.
- Nếu gieo hạt, thì chỉ cần thu hạt của cây sau khi hoa đã già, cắt về phơi, hạt sẽ rụng xuống và gom lại. Hương nhu là cây cho tỉ lệ nảy mầm cao nên trước khi gieo hạt không cần phải xử lý mà có thể gieo ngay xuống đất. Đất gieo hạt nên sử dụng đất tơi xốp để hạt dễ nảy mầm và tách cây. Khi gieo hạt có thể trộn với ít cát để vãi cho đều. Sau đó phủ một lớp tro trấu và rơm mỏng lên trên. Sau khi gieo, thường xuyên tưới ẩm (ngày 2 lần), sau khoảng 2 đến 3 tuần cây sẽ mọc lên và tách ra trồng.
Cách chăm sóc cây hương nhu
Sau khi trồng cây hương nhu xong, tưới nước thường xuyên để cây mau chóng bén rễ. Vào mùa khô, thường xuyên tới tưới giữ ẩm cho cây. Tới mùa mưa, lưu ý khơi rãnh thoát nước để tránh tình trạng cây chết vì úng. Cây hương nhu đặc biệt ưa phân hữu cơ, phân chuồng. Các loại phân gà, bò, dê, phân trùn quế đều phủ hợp miễn sao phải ủ hoai mục trước. Sau đó mỗi đợt thu hoạch thì bón phân cho cây. Ngoài việc bón phân, phải chú ý kết hợp với làm cỏ cho cây.
Thu hoạch cây hương nhu
Sau khi trồng khoảng 2 tháng, khi cây hương nhu bắt đầu ra hoa là có thể thu hoạch. Đợt thu hoạch đầu có thể cắt hoặc tỉa cành hương nhu, nên bớt lại khoảng 30 cm cách mặt đất, không nên cắt quá sâu khiết cây bị chột phải mất nhiều thời gian mới lên lại được. Các lần sau có thể cắt hoặc tỉa cao hơn dần. Sau đợt cắt không nên thu quá sớm hoặc cắt quá non dẫn đến hiệu quả thu sau khi phơi sẽ thấp. Hương nhu có thể dùng tươi hoặc khô tuy theo nhu cầu sử dụng. Nếu chiết tinh dầu thì phải dùng hương nhu mới cắt còn tươi. Lá tươi thu hái quanh năm hoặc trồng được 6 tháng thì cắt cây phơi trong râm đến khô.
Hiện cây hương nhu trắng được trồng đề lấy tinh dầu, tinh dầu hương nhu trắng được chứng minh là có nhiều tác dụng như trị đau đầu, trị cảm, kích thích mọc tóc, ứng dụng làm sản phẩm bảo vệ thực vật, ứng dụng trong nha khoa và trị mụn, … Hiện nay, tinh dầu hương nhu có giá dao động trong khá lớn. Tuy nhiên, giá thành tinh dầu hư. ơng nhu phụ thuộc rất lớn vào chất lượng của tinh dầu (bao gồm các yếu tố cảm quan như màu sắc, mùi vị, nhưng đặc biệt là hàm lượng eugenol có trong tinh dầu hương nhu – vì đây là thành phần có hoạt tính cao, được ứng dựng nhiều). Bã của cây hương nhu sau khi chiết xuất tinh dầu có thể sử dụng làm chất đốt hoặc làm sinh khối để làm phân bón cho các cây trồng lâu năm.
Liên hệ:
Hợp tác xã Dược liệu Vân Đài
📍 Địa chỉ: Thôn Vân Đài, xã Chí Hoà, huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình
📞 Điện thoại: 0983 926 497
📲 Tư vấn Zalo 24/7: 0983 926 497
- Cơ sở 1: Thôn Vân Đài, xã Hồng Minh, Hưng Yên;
- Cơ sở 2: xóm Tam Văn, xã Văn Miếu, Phú Thọ;
- Cơ sở 3: Khu Phú Cường, xã Minh Hoà, Phú Thọ.
