Cây Sương sâm – Dược liệu mát gan, thanh nhiệt, hỗ trợ tiêu hóa
Cây sương sâm, hay còn gọi là lõi tiền, là một loại dây leo thuộc họ Tiết dê (Menispermaceae). Đây là cây bản địa Việt Nam, được sử dụng rộng rãi trong dân gian với tác dụng giải nhiệt, lợi tiểu, mát gan và làm thạch thanh mát tự nhiên. Ngoài công dụng làm thực phẩm giải khát, sương sâm còn là vị thuốc quý trong Đông y.
1. Giới thiệu chung
- Tên khoa học: Stephania longa Lour.
- Tên thường gọi: Sương sâm, lõi tiền, lá sâm.
- Họ thực vật: Tiết dê (Menispermacee).
- Phân bố: Rộng, khắp cả nước, phổ biến ở các tỉnh miền Trung và Bắc Việt Nam như Thanh Hóa, Nghệ An, Hòa Bình.
2. Đặc điểm thực vật
Cây dạng dây leo thân mềm, sống lâu năm. Lá mọc so le, hình khiên hoặc gần tròn, có màu xanh đậm, gân nổi rõ. Khi vò lá với nước sạch, dịch tiết ra sẽ kết dính và tạo thành lớp thạch mát sau vài giờ. Đây chính là nguyên liệu làm món thạch sương sâm truyền thống.
3. Cách trồng và thu hái
❖ Nhân giống
Cây thường được nhân giống bằng hạt hoặc giâm cành hoặc tách gốc.
❖ Chăm sóc
- Ưa bóng nhẹ, thích hợp trồng dưới tán cây hoặc giàn che lưới.
- Đất tơi xốp, thoát nước tốt, bón phân hữu cơ định kỳ.
- Cần làm giàn cho cây leo, tưới nước đều.
❖ Thu hái
Lá được thu hái quanh năm, dùng tươi để vò lấy nước làm thạch. Có thể phơi khô để bảo quản nếu không dùng ngay.
4. Công dụng dược liệu
❖ Trong dân gian
- Giúp thanh nhiệt, giải độc, mát gan, hỗ trợ tiêu hóa, lợi tiểu.
- Dùng chữa nóng trong, nổi mẩn, táo bón, rôm sảy.
❖ Trong nghiên cứu hiện đại
- Lá chứa chất nhầy, flavonoid, alcaloid có tác dụng chống viêm, chống oxy hóa.
- Hỗ trợ điều hòa huyết áp, đường huyết, và làm dịu đường tiêu hóa.
5. Ứng dụng trong đời sống
- Sương sâm thường được chế biến thành thạch ăn kèm với nước đường, đá, nước cốt dừa hoặc sữa. Đây là món giải khát bổ dưỡng và rất được ưa chuộng trong mùa hè.
- Ngoài ra, với giá trị dược liệu cao, cây đang được khuyến khích trồng làm dược liệu sạch, trồng xen canh hoặc trồng giàn tại gia đình.
6. Liên hệ mua giống và sản phẩm
Nếu bạn có nhu cầu mua cây giống, lá sương sâm khô hoặc sản phẩm chế biến từ sương sâm sạch, xin vui lòng liên hệ:
- Hợp tác xã Dược liệu Vân Đài
- Địa chỉ: Thôn Vân Đài, xã Chí Hoà, huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình
- Điện thoại: 0984 552 094
- Tư vấn 24/7: 0983 926 497
